İran ile ABD ve İsrail arasında tırmanan askeri gerilim, küresel enerji ticaretinin ana arterlerinden biri olan Strait of Hormuz üzerinde kritik bir kırılma yarattı. İran yönetimi, boğazın gemi trafiğine kapatıldığını ilan etti.
İran Devrim Muhafızları Ordusu Komutanı Danışmanı Tuğgeneral İbrahim Jabari, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, boğazın fiilen kapalı olduğunu belirterek sert ifadeler kullandı. Jabari, “Donanmamız ve kara kuvvetlerimiz, bu boğazdan geçme teşebbüsünde bulunan her gemiyi ateşe verecek” dedi.
“Petrol 200 dolara çıkabilir”
Jabari, petrol fiyatlarının 81 dolar seviyesine ulaştığını hatırlatarak, küresel beklentinin fiyatların en az 200 dolara tırmanması yönünde olduğunu savundu. İranlı yetkili, baskı sona erene kadar bölgeden petrol ihracatına izin verilmeyeceğini öne sürdü.
Açıklamada, İran’ın stratejisinin yalnızca Hürmüz ile sınırlı kalmayacağı; bölgedeki petrol boru hatlarının da hedef alınabileceği mesajı verildi.
700’den fazla tanker beklemede
Dünya petrol ve doğal gaz ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz’de yaşanan gelişmeler, deniz taşımacılığını durma noktasına getirdi. Gemi takip şirketi Kpler, büyük enerji firmaları ile sigorta şirketlerinin Hürmüz rotasından çekilmeye başladığını bildirdi.
Bölgede 700’ün üzerinde tankerin açık sularda beklediği belirtilirken, uzmanlar bunun son on yılın en ciddi enerji arz şokuna dönüşebileceği uyarısında bulunuyor.
Petrol fiyatları yükseldi
ABD ve İsrail’in hafta sonu düzenlediği ortak operasyonlar öncesinde 73 dolar seviyesinde bulunan küresel gösterge Brent crude, haftanın ilk işlem gününde 80 dolar sınırına yaklaştı.
Denizcilik güvenliği uzmanları ise Hürmüz’ün uzun süreli kapalı kalmasının İran açısından da ekonomik ve askeri riskler barındırdığına dikkat çekiyor. Olası gemi saldırılarının Körfez ülkelerini doğrudan çatışmanın içine çekebileceği, bunun da bölgesel bir savaşı tetikleyebileceği değerlendiriliyor.
Küresel piyasalar, Hürmüz’deki fiili durumun kalıcı hale gelip gelmeyeceğini ve enerji arzında yaşanacak olası kesintilerin boyutunu yakından izliyor.
