Geleneksel modellere göre Güneş, yaşamının son aşamasında kütlesinin önemli bir bölümünü kaybederek beyaz cüceye dönüşecek. Ancak yeni araştırmada, bu kaybın kesintisiz ve düzenli bir süreç yerine çok sayıda püskürme ve kütle fırlatmasıyla gerçekleşebileceği değerlendiriliyor.
Bu püskürmeler sırasında oluşan küçük itmeler ve Güneş'in çekim gücündeki değişimler, gezegenlerin hareketlerini zaman içinde etkileyebilir. Biriken etkilerin özellikle dış Güneş Sistemi'nde yörüngesel istikrarsızlığı artırabileceği belirtiliyor.
Uranüs ve Neptün'ün yörüngeleri değişebilir
Gaia uzay gözlemevinin verileri ışığında gerçekleştirilen simülasyonlarda, Güneş'in son evresine ilişkin farklı senaryolar incelendi. Bu modellerde dış gezegenlerin, Güneş'in dış katmanlarını tamamen kaybetmesinden önce birbirlerinin yörüngelerini etkileyebileceği görüldü.
Olası senaryolar arasında Uranüs ve Neptün'ün yörüngelerinin değişmesi, dev gezegenlerin hareketlerinin kaotik hale gelmesi ve Satürn gibi bir gezegenin sistem dışına savrulması da bulunuyor. Ancak bunlar kesin olarak gerçekleşeceği bilinen olaylar değil, simülasyonlarda ortaya çıkan olasılıklar.
Güneş Sistemi'nin yapısı ne zaman bozulabilir?
Araştırmada ele alınan modellemeler, Güneş Sistemi'nin bugünkü düzeninin Güneş beyaz cüceye dönüştükten sonraki yaklaşık 3 milyar yıl içinde bozulabileceğine işaret ediyor. Bu süreç, bugünden itibaren 10 milyar yıldan daha kısa bir zaman dilimine karşılık gelebilir.
Bulgular, gezegen sistemlerinin uzun vadeli istikrarının yalnızca dışarıdan geçen yıldızlardan değil, merkezlerindeki yıldızların evrimi sırasında yaşanan değişimlerden de etkilenebileceğini gösteriyor. Bununla birlikte, Güneş Sistemi'nin geleceğine ilişkin bu senaryolar bilgisayar simülasyonlarına dayanıyor; gezegenlerin kesin olarak ne zaman ve nasıl dağılacağı henüz bilinmiyor.
