Son günlerde sosyal medyada gündeme gelen muhtarlıkların kapatılacağı yönündeki iddialar tartışılmaya devam ediyor. Konuyla ilgili açıklama yapan Kurtuluş Mahallesi Muhtarı Akın Günyüzü, muhtarlık kurumunun tarihsel önemine ve yerel yönetimdeki rolüne dikkat çekerken, mevcut sistemin yeniden düzenlenmesi gerektiğini savundu.
Muhtarlık müessesesinin 19 Ekim 1829 tarihinde Osmanlı Padişahı II. Mahmut döneminde kurulduğunu hatırlatan Günyüzü, ilk seçimlerin İstanbul'un merkez mahallelerinde yapıldığını, 1833 yılında Taşköprü'de, 1834 yılında ise Bolu'da gerçekleştirilen seçimlerle sistemin taşraya yayıldığını belirtti. Cumhuriyet'in ilanından sonra 1924 Anayasası ile anayasal statü kazanan muhtarlıkların, 19 Ekim 2015'ten bu yana Muhtarlar Günü kapsamında anıldığını ifade etti.
“MUHTARLIKLAR BİR MAKAMDAN İBARET DEĞİL”
Muhtarlıkların yalnızca bir makam, bina veya tabeladan ibaret olmadığını vurgulayan Günyüzü, muhtarların devlet ile vatandaş arasındaki önemli hizmet noktalarından biri olduğunu söyledi. Muhtarların siyasi parti ayrımı gözetmeksizin haftanın 7 günü, 24 saat hizmet anlayışıyla çalıştığını belirten Günyüzü, mahallelerin ihtiyaçlarının ve vatandaşların sorunlarının ilgili kurumlarla iş birliği içerisinde çözülmeye çalışıldığını dile getirdi.
Ancak sosyal medyada vatandaşların önemli bir bölümünün muhtarlıkların kaldırılmasını desteklediğine yönelik paylaşımlara da dikkat çeken Günyüzü, bir muhtar olarak bu görüşlerin nedenlerini anladığını ve mevcut sistemin sorgulanması gerektiğini ifade etti.
“MUHTARLIK SAYISI EN AZ YÜZDE 50 AZALTILMALI”
Türkiye'de 50 binin üzerinde muhtar bulunduğunu hatırlatan Günyüzü, kamu harcamalarında tasarruf yapılması gerektiğini savundu. Kamu araçlarının sayısı, milletvekillerine sağlanan imkanlar ve siyasi partilere aktarılan kaynakları örnek gösteren Günyüzü, tasarrufun yalnızca muhtarlıklar üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini belirtti.
Günyüzü, Eskişehir'deki muhtarlık sayılarına ilişkin de değerlendirmelerde bulundu. Kentte 540 mahalle ve muhtar bulunduğunu, bunların 170'inin merkezde, diğerlerinin ise kırsal mahallelerde görev yaptığını kaydetti.
Odunpazarı ilçesindeki tabloya da değinen Günyüzü, yaklaşık 430 bin nüfuslu ilçede 85 muhtar bulunduğunu, bunların 52'sinin kırsal mahallelerde görev yaptığını söyledi. Kırsal mahallelerin toplam nüfusunun yaklaşık 30 bin, merkez mahallelerin nüfusunun ise 400 bin civarında olduğunu belirten Günyüzü, merkezde 33 muhtarın hizmet verdiğini ifade etti.
Küçük nüfuslu kırsal yerleşimlerle şehir merkezindeki mahallelerin mevcut yapısının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savunan Günyüzü, şu öneride bulundu:
“Bana göre ilk etapta ülkemizde, şehrimizde ve ilçelerimizde mahalle ve muhtarlık sayılarının en az yüzde 50 oranında azaltılmasını sağlayacak kapsamlı bir çalışma yapılmalıdır.”
“MUHTARLARIN YETKİLERİ GENİŞLETİLMELİ”
Muhtarlık sayısının azaltılması önerisinin muhtarların hedef alınması anlamına gelmemesi gerektiğini belirten Günyüzü, tasarruf tedbirlerinin kamu yönetiminin bütününü kapsaması gerektiğini söyledi.
Mevcut durumda muhtarların görev ve sorumluluklarının yetersiz olduğunu düşündüğünü ifade eden Günyüzü, muhtarlık sayısı azaltılırken görev ve yetki alanlarının genişletilmesini istedi. Muhtarlara kamu kurumları ve belediyelerde kendi mahallelerini ilgilendiren konularda söz ve oy hakkı tanınması gerektiğini savunan Günyüzü, ilgili meclislerde de muhtarların temsil edilmesini önerdi.
Kamuya maliyet oluşturan yapıların yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirten Günyüzü, devletin mali yükünün azaltılması ve kaynakların vatandaşların gerçek ihtiyaçlarına yönlendirilmesi çağrısında bulundu.
“MUHTARLIKLAR KAPATILMAMALI, GÜÇLENDİRİLMELİ”
Muhtarlık tartışmasının yalnızca makam ve mevki koruma mücadelesi olarak görülmemesi gerektiğini vurgulayan Akın Günyüzü, kurumun çağın ihtiyaçlarına uygun biçimde yeniden yapılandırılmasını istedi.
Muhtarlıkların vatandaşların sorunlarına doğrudan temas eden ve devlet ile millet arasındaki bağı güçlendiren bir yapı olduğunu ifade eden Günyüzü, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Esas olan, devletin yereldeki kapısı olan muhtarlıkların tamamen kapatılması değil, mevcut eksikliklerin giderilerek daha verimli ve işlevsel hale getirilmesidir.”
