Uzay taşımacılığında yeni bir dönem açması beklenen Starship roketinin 12. test uçuşu (Flight 12) öncesinde, yer destek sistemlerinde ciddi bir arıza yaşandı. Fırlatma rampasının altına yerleştirilen ve motorların muazzam ısısını sönümlemek için tasarlanan "su baskını sistemi" (deluge system) testi sırasında meydana gelen patlama, tesisin fırlatma çiftliğinde (deluge farm) büyük hasara yol açtı.
Su baskını sistemi "şok dalgasına" yenildi
NASASpaceflight kameralarına yansıyan görüntülerde, fırlatma rampasından tonlarca su püskürtüldüğü sırada aniden büyük bir duman bulutunun yükseldiği görüldü. Patlamanın şiddetiyle, sistemin yanma odasına ait olduğu tahmin edilen devasa bir metal plaka yüzlerce metre havaya fırlayarak test sahasının dışına düştü. Olayın ardından "GSE" olarak adlandırılan yer destek ekipmanları otomatik olarak sistemi kapattı.
Fırlatma tarihi ertelenecek mi?
Elon Musk, nisan ayı başında yaptığı açıklamada fırlatma için Mayıs ayı ortasını (12-18 Mayıs 2026) hedef gösterse de, bu son kaza takvimi belirsizliğe sürükledi.
-
Hasar tespiti: Mühendisler, patlamanın fırlatma rampasında kalıcı bir yapısal hasar bırakıp bırakmadığını inceliyor.
-
Yeni hedef: SpaceX'in "hızlı başarısız ol, hızlı öğren" felsefesi gereği çalışmalar sürse de, Starship V3 modelinin ilk uçuşu olan bu görev için haziran ayı daha olası bir tarih haline geldi.
Artemis programı ve Ay yarışı risk altında
Yaşanan bu aksilik, sadece SpaceX’i değil NASA’nın Artemis programını da yakından ilgilendiriyor.
-
Görev değişimi: NASA, nisan sonunda yaptığı duyuruyla, gecikmeler nedeniyle Artemis 3 görevini bir "Ay inişi" olmaktan çıkarıp, Dünya yörüngesinde bir kenetlenme testine dönüştürmüştü.
-
2028 Hedefi: Astronotların Ay yüzeyine ayak basması artık 2028’den önce beklenmiyor. Eski NASA yöneticilerinin uyarılarına göre, Starship’in yaşadığı bu teknik darboğazlar, ABD’nin Ay yarışında Çin’in gerisinde kalmasına neden olabilir.
Mühendislik zorlukları devam ediyor
Starship V3, 124 metrelik boyuyla insanlık tarihinin en güçlü uçan nesnesi olma iddiasını taşıyor. Ancak son bir ay içinde önce McGregor tesisindeki Raptor motoru patlaması, şimdi de Starbase’deki yer sistemi kazası, projenin önündeki mühendislik zorluklarının ne kadar kritik olduğunu bir kez daha kanıtladı. SpaceX cephesinden henüz resmi bir "erteleme" açıklaması gelmese de, bölgedeki faaliyetlerin hasar onarımına odaklandığı bildiriliyor.
