Evde kurulan sahte belge ağı
38 yaşındaki Jose Alejandro Zamora Yrala’nın, 2019–2023 yılları arasında bilgisayarı üzerinden 60 binden fazla sahte uygunluk ve orijinallik sertifikası düzenlediği ortaya çıktı. Londra’daki Southwark Kraliyet Mahkemesi’nde görülen davada, sanığın sahibi olduğu AOG Technics adlı şirket üzerinden uçak motoru parçaları sattığı belirlendi.
Soruşturma dosyasına göre şirket, Boeing 737 ve Airbus A320 tipi uçaklarda kullanılan CFM56 motorlarına ait parçalar için sahte belgeler hazırladı. CFM56, dünyada en yaygın kullanılan yolcu uçağı motorları arasında yer alıyor.
Uluslararası uyarılar sonrası uçaklar yere indirildi
Ağustos 2023’te İngiltere, ABD ve AB’deki havacılık otoriteleri güvenlik uyarıları yayımladı. Bunun ardından birçok havayolu şirketi, riskli parçaların tespiti için uçaklarını geçici olarak hizmet dışı bıraktı.
Yrala’nın Surrey’deki evinin garajından yürüttüğü operasyonda; motor kanatları, cıvatalar ve çeşitli bağlantı elemanları temin ederek bunları sahte yetki belgeleriyle sattığı belirlendi. Parçaların bazıları Ethiopian Airlines ve Aero Norway gibi şirketlere ulaştı.
American Airlines ise doğrudan alım yapmamasına rağmen 28 motorunda onaysız parça tespit edildiğini ve 21 milyon sterlini aşan zarar oluştuğunu açıkladı. Havayolu şirketlerinin toplam kaybının 39,3 milyon sterline ulaştığı bildirildi.
Hayali çalışanlar, sahte kimlikler
Soruşturmada, şirket bünyesinde çalışıyor gibi gösterilen “Michael Smith” ve “Johnny Rico” isimlerinin gerçekte var olmadığı tespit edildi. Bu isimlerin şirketi daha kurumsal ve büyük göstermek amacıyla uydurulduğu anlaşıldı.
İngiltere’nin Ciddi Dolandırıcılık Ofisi (SFO) tarafından yürütülen incelemede, belgelerde Fransız havacılık firması Safran Aerosystems’in adının da izinsiz kullanıldığı ortaya kondu.
Mahkemeden hapis ve yasak kararı
Yargıç Simon Picken, sanığı 4 yıl 8 ay hapis cezasına mahkûm etti. Mahkeme ayrıca Yrala’ya 8 yıl süreyle şirket yöneticiliği yasağı getirdi. Kararda, sanığın milyonlarca yolcunun güvenliğini sağlamaya yönelik düzenleyici sistemi ciddi biçimde zedelediği vurgulandı.
Skandal bir cıvata ile ortaya çıktı
Dolandırıcılık zinciri, Portekizli havayolu şirketi TAP’a gönderilen bir cıvatanın motora uyumsuz çıkmasıyla deşifre oldu. Teknik inceleme sonrası başlatılan soruşturma, küresel çapta sahte belge ağını gün yüzüne çıkardı. Yetkililer, söz konusu parça fark edilmemiş olsaydı faaliyetin ne kadar süreceğinin bilinmediğini belirtti.
