Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından açıklanan şeker pancarı alım fiyatı, Eskişehir’deki üreticilerin tepkisine neden oldu. Kota tamamlama primi dahil ton başına 3 bin 720 TL olarak belirlenen fiyatı değerlendiren Odunpazarı Ziraat Odası Başkanı Burhan Çelikoğlu, çiftçinin artan maliyetler karşısında üretimini sürdürmekte zorlandığını belirtti.
Çelikoğlu, açıklanan fiyatın kendileri için büyük bir hayal kırıklığı olduğunu belirterek, “Bu yıl çiftçinin tek umudu, pancar taban fiyatının üreticiyi tatmin edecek seviyede açıklanmasıydı. Maalesef yine büyük bir hayal kırıklığı yaşıyoruz. Zaten çok iyi bir fiyat açıklanmış olsaydı, televizyonlarda bangır bangır duyurulurdu. Ancak fiyat, Şeker Enstitüsünün yayımladığı bir yazıyla üreticiye tebliğ edildi” dedi.
Şeker pancarının Türk çiftçisinin en önemli üretim alanlarından biri olduğunu söyleyen Çelikoğlu, pancarın yalnızca bir tarım ürünü olmadığını, aynı zamanda sanayi açısından da önemli bir yere sahip olduğunu vurguladı. Çelikoğlu, “Şeker pancarından küspe, melas ve şilempe gibi birçok yan ürün elde ediliyor. Biliyorsunuz, koronavirüs döneminde Türkiye’nin en büyük sıkıntılarından biri alkol teminiydi. Alkol üretiminde kullanılan melas da şeker pancarından elde ediliyor” ifadelerini kullandı.
“Gübre ve mazot fiyatları katlandı”
Üreticinin artan maliyetler karşısında zorlandığını belirten Çelikoğlu, “Geçen yıl 35 liraya aldığımız DAP gübresi bugün 51-52 lira bandında. 53 liraya aldığımız mazot ise bugün 100 lira seviyesine geldi. Üstelik biz pancarın parasını şubat ayında alacağız. Şubat ayına kadar gübre kaç lira olacak, mazot kaç lira olacak, bilmiyoruz. Bugün dünya piyasalarında mazot fiyatlarında yine yüzde 10’luk bir artış yaşandı. Önümüzdeki süreçte maliyetlerin nereye ulaşacağı da belirsiz” dedi.
Eskişehir çiftçileri ve ziraat odaları olarak konuyla ilgili daha kapsamlı bir açıklama yapacaklarını belirten Çelikoğlu, üreticilere gelecek yıl pancar ekmeme çağrısında bulundu. Çelikoğlu, “Ancak şunu açıkça söylüyoruz: Biz bundan sonra pancar ekmeyeceğiz. Devlet şekeri bir şekilde dışarıdan getirebilir. Ama hayvancılıkta kullanılan küspeyi, melası ve şilempeyi nereden temin edecekse oradan temin etsin. Çünkü artık Türk çiftçisinin, Türk pancar üreticisinin dayanacak gücü kalmadı” diye konuştu.
“Pancar üreticisi sayısı 75 bine düştü”
2012 yılında 140 bin olan pancar üreticisi sayısının 2025 yılında 75 bine düştüğünü belirten Çelikoğlu, “Bu gidişle gelecek yıl bu sayı 25 bine kadar düşer. Pancar ekim alanları boş kalır. Biz de gider arpamızı, buğdayımızı ekeriz. Ondan sonra devlet düşünsün, bu millete şekeri nereden getireceğini, alkolü nasıl üreteceğini” ifadelerini kullandı.
Pancar üreticilerine seslenen Çelikoğlu, “Arkadaşlar, gelecek yıl pancar ekmeyelim. Çünkü Türk çiftçisi, Türk pancar üreticisi şu anda yok hükmünde. Bizim sesimizi, feryadımızı, çığlığımızı duyan yok” dedi.
Nakliye ücretlerinin de çiftçiye ek yük getirdiğini söyleyen Çelikoğlu, nakliyecilerin aldıkları ücretin yetmediğini belirterek fark talep ettiğini, bu farkı da üreticilerin kendi cebinden karşıladığını dile getirdi.
“Bir tır pancarla ancak 1 ton mazot alabiliyoruz”
Bir tır pancarın yaklaşık 27-28 ton geldiğini belirten Çelikoğlu, üreticinin kazancıyla temel girdi maliyetlerini karşılayamadığını ifade ederek, “Nakliyeciye herhangi bir fark ödemediğimiz durumda bile bir tır dolusu pancarın karşılığında ancak 1 ton mazot alabiliyoruz. Yine 27-28 tonluk bir tır pancarın karşılığında yaklaşık 2 ton DAP gübresi, yani taban gübresi alabiliyoruz. Bu çiftçiye hak mı? Bu çiftçiye reva mı?” diye konuştu.
Eskişehir’de şeker pancarının polar oranlarının düşük geldiğini de söyleyen Çelikoğlu, “Açıklanan 3 bin 720 liralık fiyat, kota tamamlama primi dahil olan fiyat. Kotasını tamamlayamayan üreticiler zaten 3 bin 500 küsur liradan ödeme alacak. Polar oranları düştüğünde ise her bir polar düşüşünde 150-200 liralık kaybımız olacak. Özellikle Eskişehir merkezdeki çiftçilerimizin pancarlarında polar oranları düşük geliyor” ifadelerini kullandı.
Şeker pancarının artık çiftçinin sırtında bir yük haline geldiğini savunan Çelikoğlu, “Dolayısıyla şeker pancarı artık Türk çiftçisi için bir lokomotif olmaktan çıktı. Çiftçinin sırtında bir yük, bir kambur haline geldi” dedi.
“Ben de pancar ekmeyeceğim”
Açıklanan fiyatın ardından üreticilerden yoğun telefon aldıklarını belirten Çelikoğlu, “Dünden beri telefonlarımız hiç susmuyor. Benim ve diğer 13 ziraat odası başkanımızın telefonları sürekli çalıyor. Eskişehir’deki pancar üreticileri artık pancar üretmek istemediklerini, gelecek yıl ekim yapmayacaklarını söylüyor” diye konuştu.
Kendisinin de pancar üretimini bırakacağını açıklayan Çelikoğlu, “Ben kendi adıma her yıl bin ila 2 bin ton arasında pancar üretiyorum. Ancak artık ben de pancar ekmeyeceğim. Benimle birlikte hareket edecek çok sayıda üretici arkadaşımız da var” ifadelerini kullandı.
