New Mexico Eyaleti ile teknoloji devi Meta (Instagram, Facebook, WhatsApp, Threads) arasındaki tarihi davada beklenen ikinci aşama kararı açıklandı. Yargıç Bryan Biedscheid, Meta platformlarının çocukların ruh sağlığı ve güvenliği üzerinde yarattığı etkileri "kamusal rahatsızlık" (public nuisance) olarak tanımlayarak şirketin 567 milyon dolar ceza ödemesine hükmetti.
Daha önce aynı davada kesilen 375 milyon dolarlık ilk ceza ile birlikte Meta'nın New Mexico'da ödemekle yükümlü olduğu toplam tutar 942 milyon dolara ulaştı.
"Meta bir fabrika, çocuklara verilen zarar ise kirlilik"
Yargıç Biedscheid karar metninde Meta'nın iş modelini geleneksel üretim tesislerine benzeterek şu sert ifadeleri kullandı:
"Bir fabrikanın çevreye saldığı zararlı kirlilik halkın temiz hava hakkına nasıl zarar veriyorsa, Meta platformlarının çocuklar üzerindeki olumsuz etkileri de ekranlarla sınırlı kalmayıp gerçek dünyaya yayılmaktadır. Bu durum aileler, okullar ve sağlık sistemi üzerinde toplumsal bir yük oluşturmaktadır."
Mahkeme kararı uyarınca 567 milyon dolarlık tutarın 420 milyon doları, Meta platformlarının gençlerde yol açtığı psikolojik ve davranışsal zararların tedavisine yönelik klinikler ile uzman programlarının finansmanında kullanılacak. Kalan kısım ise farkındalık ve önleme eğitimlerine aktarılacak.
Genç hesaplar için katı yaptırımlar ve kullanım sınırları
Mahkeme, finansal cezanın yanı sıra Meta'ya reşit olmayan kullanıcılar için bağlayıcı yeni kurallar getirdi:
-
Yaş ve Mesajlaşma Sınırı: 18 yaş altı hesaplar yetişkin kullanıcılara tavsiye edilmeyecek, yetişkinlerin çocuklara doğrudan mesaj göndermesi engellenecek.
-
Kullanım Kısıtlaması: Instagram ve Facebook’ta reşit olmayanlar için ayda toplam 90 saat (günlük ortalama 3 saat) zorunlu kullanım sınırı uygulanacak.
-
Bildirim Yasakları: Hafta sonları hariç olmak üzere 22.00–07.00 saatleri ile okul saatlerinde (08.00–15.00) anlık bildirimler engellenecek.
-
Tepki Sayıları: 18 yaş altı profillerde "beğeni" sayıları tamamen kaldırılacak.
Meta: "Karara katılmıyoruz, temyize gideceğiz"
Meta sözcüsü kararın ardından yaptığı açıklamada suçlamaları reddederek, "Çocukları platformlarımızda korumak için yoğun şekilde çalışıyoruz. Gerçekleri yanlış yansıtan bu iddialara karşı kendimizi savunacak ve kararı temyize taşıyacağız" ifadelerini kullandı.
ABD genelinde binlerce benzer davayla karşı karşıya olan Meta'ya karşı gelecek hafta California'da 30'dan fazla eyalet başsavcısının katılımıyla yeni bir büyük davanın başlaması bekleniyor.
