İskoçya’nın Glasgow kentindeki iki müze, eski Mısır mumyalarının sergilenmesine ilişkin etik kaygılar nedeniyle uygulamalarını değiştirdi. Kelvingrove Müzesi rahip Nekht’in mumyasını sergiden kaldırırken Hunterian Müzesi, Lady Shep-En-Hor’un bedenini özel bir kumaşla örterek ziyaretçilerin görmesini engelledi. Kararlarda, ölen kişilerin sergilenmeye rıza gösterip göstermediği ve insan kalıntılarına nasıl yaklaşılması gerektiği etkili oldu.
BİR MUMYA SERGİDEN KALDIRILDI, DİĞERİ ÖRTÜLDÜ
Kelvingrove Müzesi, rahip Nekht’in mumyasının yanı sıra Mısır’daki Krallar Vadisi’nden çıkarılan mumyalanmış bir erkeğin başını, sağ ayağını ve sağ elini de sergiden kaldırdı. Nekht’in kalıntıları 1923 yılında Glasgow’a bağışlanmıştı.
Hunterian Müzesi ise Lady Shep-En-Hor’un bedenini özel olarak tasarlanan bir kumaşla örterek ziyaretçilere kapattı. Kadının süslü lahdinin sergilenmesine ise devam edilecek.
ETİK İLKELER YENİDEN GÜNDEMDE
Müzelerin kararları, insan kalıntılarının sergilenmesinde rıza, onur ve kültürel hassasiyet konularındaki tartışmaların ardından geldi. Uluslararası Müzeler Konseyi (ICOM), haziran ayında güncellediği etik ilkelerinde insan kalıntılarına saygı gösterilmesini ve bu kalıntıların geldiği topluluklarla işbirliği yapılmasını tavsiye etti.
Güncellenen ilkeler, bütün mumyaların sergilerden kaldırılmasını zorunlu tutmuyor. Bu nedenle müzeler, etik yaklaşım doğrultusunda farklı uygulamalara başvurabiliyor.
İADE TALEPLERİ DEĞERLENDİRİLEBİLECEK
Her iki müze de ilgili ülkelerden veya kurumlardan talep gelmesi halinde insan kalıntılarının iadesini değerlendirebileceklerini açıkladı.
Etik tartışmalarda, hayatını kaybeden kişilerin kendi rızalarının yanı sıra soyundan gelenlerin görüşleri de dikkate alınabiliyor. Müzelerin aldığı kararlar, tarihî kalıntıların korunması ile ölen kişilerin onuruna saygı gösterilmesi arasındaki hassas dengeyi yeniden gündeme taşıdı.
