Gezegen bilimcileri heyecanlandıran yeni bir çalışma Science Advances dergisinde yayımlandı. NASA’nın uzay keşif aracı Perseverance, Mars'taki Jezero Krateri'nde yer alan "Bright Angel" bölgesindeki iki kayada organik karbon varlığını kesin olarak doğruladı.
Gezegensel Bilim Enstitüsü’nden Ashley Murphy ve NASA SHERLOC ekibinden Kyle Uckert liderliğinde yürütülen araştırmada, Mars'ın geçmişindeki su hareketleri ve potansiyel biyolojik izler mercek altına alındı.
SHERLOC enstrümanı yüzeyin hemen altında tespit etti
Perseverance, "Cheyava Falls" olarak adlandırılan kayayı incelemek için robotik kolundaki Raman spektroskopisi teknolojisinden yararlanan SHERLOC enstrümanını kullandı. Lazer ışıklarıyla yapılan zarar vermez analizlerde, karmaşık karbon atomu ağlarından oluşan "makromoleküler karbon" tespit edildi.
Keşfi benzersiz kılan ana unsur ise makromoleküler karbonun Mars yüzeyinin sadece birkaç mikron altında korunmuş olması. Zararlı güneş radyasyonu ve tepkimeye giren kimyasallar nedeniyle organik yapıları hızla yok eden Mars yüzeyinde, bu kadar sığ bir derinlikte organik maddeye rastlanması ilk kez gerçekleşti.
Gale Krateri'nden 3 bin 200 kilometre uzakta yeni iz
Bu son tespit, gezegendeki organik madde haritasını da ciddi oranda genişletti. Perseverance'ın bulgusu, bir diğer uzay aracı Curiosity’nin Gale Krateri’nde yaptığı organik madde keşfinden tam 3 bin 200 kilometre uzakta yer alıyor. Bu durum, milyarlarca yıl önce Mars'taki nehir ve göl sistemlerinde organik bileşiklerin tahmin edilenden çok daha yaygın bulunduğuna işaret ediyor.
Yaşamın kanıtı mı yoksa jeolojik bir süreç mi?
Bilim insanları, organik karbonun yaşamın temel yapı taşı olduğunu hatırlatmakla birlikte, bu maddenin biyolojik olmayan jeolojik süreçlerle de oluşabileceğine dikkat çekiyor. Yapının tam olarak mikrobiyal bir yaşam kalıntısı mı yoksa jeolojik bir reaksiyon mu olduğunun anlaşılması için örneklerin Dünya'daki gelişmiş laboratuvarlara getirilmesi gerektiği vurgulanıyor.
