SpaceX, bugüne kadar inşa edilmiş en güçlü roket olan Starship'in tüm parçalarını ilk kez aynı test uçuşunda karaya indirmeyi deneyecek. Cuma günü gerçekleştirilmesi planlanan uçuşta şirket, roketin alt bölümündeki Super Heavy iticisini fırlatma kulesine geri getirmeyi ve yaklaşık 52 metre uzunluğundaki uzay aracını da aynı şekilde güvenli biçimde indirmeyi hedefliyor. Başarılması halinde bu deneme, tamamen yeniden kullanılabilir uzay taşıma sistemleri açısından önemli bir dönüm noktası olacak.
ABD Doğu Saati ile 17.45 ile 19.00 arasında yapılması planlanan test, SpaceX'in uzay uçuşlarının maliyetini önemli ölçüde düşürme hedefinin en kritik aşamalarından biri olarak görülüyor. Şirket, milyonlarca dolarlık roket parçalarını her görevden sonra elden çıkarmak yerine yeniden kullanmayı amaçlıyor.
ROKETİN İKİ BÖLÜMÜ DE GERİ DÖNECEK
Testin ilk aşamasında Starship'in alt bölümünü oluşturan Super Heavy iticisinin, kalkıştan birkaç dakika sonra üstteki uzay aracından ayrılması bekleniyor. İticinin daha sonra SpaceX'in Güney Teksas'taki fırlatma kulesine dönerek mekanik kollar arasına yerleşmesi hedefleniyor. Şirket bu manevrayı önceki testlerde gerçekleştirmişti ancak mayıs ayında ilk kez kullanılan V3 versiyonuyla henüz denemedi.
İticinin ayrılmasının ardından Starship uzay aracı kendi motorlarını çalıştırarak yörüngeye ulaşmaya çalışacak. Bu aşamada saatte 27 bin kilometreyi aşan hızlara çıkması gerekiyor. SpaceX, eylül ayındaki son test uçuşunda bu aşamayı güçlükle tamamlamıştı.
Uçuş planlandığı gibi ilerlerse Starship'in yaklaşık 22 saat boyunca Dünya çevresinde 14 tur atması ve şirketin internet ağı Starlink'in kapasitesini artırmak amacıyla 26 adet V3 uydusunu yörüngeye yerleştirmesi bekleniyor.
ATMOSFERE DÖNÜŞ EN KRİTİK AŞAMA
Görevin en zorlu bölümlerinden biri, uzay aracının cumartesi günü atmosfere yeniden girişi olacak. Bu sırada aracın dış yüzeyindeki sıcaklığın 1.090 santigrat derecenin üzerine çıkabileceği belirtiliyor. Starship'in bu aşamayı hasar almadan tamamlaması ve ardından Teksas'taki Starbase tesisine yönelmesi gerekiyor.
Illinois Üniversitesinde havacılık ve uzay mühendisliği alanında görev yapan Doçent Joseph Gonzalez, aracın iniş rotasının ABD'nin Batı Kıyısı üzerinden geçecek olmasının riski artırdığına dikkat çekti. Gonzalez, bu tür görevlerde genellikle su kütleleri üzerinden uçuş gerçekleştirildiğini, bu kez ise kara üzerinden geçileceğini belirtti.
SpaceX, olası bir kazanın etkilerini azaltmak için aracın kuzey Meksika ve güney Teksas'taki seyrek nüfuslu bölgeler üzerinden ilerleyeceğini açıkladı. İniş sırasında sorun yaşanması halinde uçuş kontrolörleri, Starship'i Meksika Körfezi'ne yönlendirebilecek veya araca kendini imha etme komutu verebilecek.
Her şey planlandığı gibi giderse Starship, South Padre Adası'nın kuzeyinden geçtikten sonra Mechazilla adı verilen fırlatma kulesine yaklaşacak. Uzay aracı, paraşüt kullanmadan motorları ve yönlendirme sistemleriyle alçalacak ve kulenin mekanik kolları arasına dikey olarak yerleşmeye çalışacak.
ÖNCEKİ TESTLERDE MOTOR SORUNLARI YAŞANDI
Starship'in önceki uçuşlarında Raptor motorlarıyla ilgili çeşitli sorunlar yaşandı. Bazı motorlar uçuş sırasında kendiliğinden durdu veya yeniden çalıştırılması gereken aşamada ateşlenemedi.
Eylül ayında gerçekleştirilen Uçuş 14 sırasında da motorlardan biri erken kapandı. Başlangıçta uçuş kontrol ekibi, bu sorun nedeniyle aracın yörüngeye gönderilmesinden vazgeçmeyi değerlendirdi. Ancak Elon Musk'ın kararı yeniden gözden geçirmelerini istemesinin ardından uçuşa devam edildi.
ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), 10 Kasım'da CNN'e gönderdiği açıklamada SpaceX'in kararlarının onaylanmış uçuş kriterleri kapsamında olduğunu bildirdi. Kurum, lisanslı fırlatma ve yeniden giriş faaliyetlerinin tamamını izlediğini belirtti.
Uçuş 14, planlanandan birkaç saat önce sona erdi. Starship, Hint Okyanusu'na kontrollü iniş yaptı ancak
